BÀI 3: SAO VÀ THIÊN HÀ

1. Tóm tắt:

a. Sao:

* Sao là một khối khí nóng sáng giống như Mặt Trời.Xung quanh các sao cũng cũng có các vệ tinh chuyển động như mặt trời.
* Phân loại:
- Các sao ổn định: có kích thước, nhiệt độ, … không đổi trong một thời gian dài.
Mặt Trời là một trong số các sao này.
- Sao biến quang: là sao có độ sáng thay đổi. Gồm 2 loại
+ Sao biến quang do che khuất: có hiện tượng 2 sao tồn tại cạnh nhau ,sao nọ quay quanh sao kia.
+ Sao biến quang do nén dãn:các sao có sự hoạt động theo chu kì dẫn tới ánh sáng của nó biến đổi theo chu kì.
- Sao mới: là sao có độ sáng tăng đột ngột lên hàng ngàn, hàng vạn lần(siêu sao), sau đó từ từ giảm dần và tắt hẳn.
- Punxa, sao Nơtron: là sao bức xạ năng lượng dưới dạng những sóng điện từ rất mạnh
*Lỗ đen và tinh vân
-Lỗ đen:là 1 ngôi sao có trường hấp dẫn rất mạnh,nó hút được mọi vật thể(cả a/s).Hành tinh này không phát ra bất cứ thứ gì kể cả sóng điện từ vì vậy nó tối đen.Người ta chỉ phát hiện ra lỗ đen khi có hành tinh nào đó đang bi hút vào nó và phát ra sung sobgs điên từ.
-Tinh vân:là các đám mây khí bụi khổng lồ quay xq 1 trục cố định.
*Vòng đời của các sao:dc hình thành từ các đám mây khí bụi khổng lồ,chúng chuyển động xung quanh 1 trục cố định và co dần thể tích.Sau hàng nghìn năm mật độ tại trung tâm của đám mây tăng dần và hình thành ra 1 lớp vật chất->tinh vân.Hàng nghìn năm tiếp theo chúng co dần thể tích và đồng thời nhiệt độ tăng lên.Khi nhiệt độ thấp sao chủ yếu phát ra tia hồng ngoai,nhiệt độ đạt ngưỡng nào đó bắt đầu xảy ra phản ứng nhiệt hạch,khi đó nó trở thành sao sáng.Theo thời gian nhiên liệu cho phản ứng nhiệt hạch cạn dần,nhiệt độ của sao giảm dần cuối cùng nó trở thành punxa hoặc lỗ đen.

b. Thiên Hà
Các sao tồn tại trong vũ trụ thành những hệ thống tương đối độc lập với nhau. Mỗi hệ thống như vậy gồm hàng trăm tỉ sao, được gọi là thiên hà.
* Các loại thiên hà
- Thiên hà dạng dẹt (thiên hà xoắn ốc): có hình dạng dẹt như các đĩa có những cánh tay xoắn ốc, chứa nhiều khí.
- Thiên hà hình elip: có hình elip chứa ít khí và có khối lượng trải ra trên một dài rộng.
- Thiên hà vô định hình: ko có hình dạng đặc biệt, trông như những đám mây.
Toàn bộ các sao trong mỗi thiên hà đều quay xunh quanh trung tâm thiên hà
* Thiên Hà của chúng ta. Ngân Hà
Thiên hà của chúng ta (Thiên Hà) là thiên hà xoắn ốc, có đường kính khoảng 100 nghìn năm ánh sáng và có khối lượng bằng khoảng 150 tỷ lần khối lượng Mặt Trời.
* Nhóm thiên hà. Siêu nhóm thiên hà. Nguồn: http://diendankienthuc.net.